Πέρασμα, Μάιος 2010, Στέλιος Πελασγός

 «Ο αφηγητής πρέπει να ξέρει να ακούει. Ο αφηγητής πρέπει να ξέρει να σιωπά. Ο αφηγητής πρέπει να ξέρει να κάνει το κοινό κοινότητα.
Ο αφηγητής πρέπει να είναι αόρατος. Ακούει τι θέλει να πει σε αυτούς η ιστορία, ακούει τι χρειάζονται να ακούσουν οι άλλοι και έπειτα μιλάει.
Την ώρα που μιλάει συνεχίζει να τους ακούει, τους ψιθύρους, τις κινήσεις και τις εικόνες που προβάλλουν μέσα στην καρδιά τους. Δίνει το λόγο στους ακροατές του και τους ακούει. Ανάλογα προσαρμόζει την ιστορία του ή την διώχνει και καλεί μιαν άλλη. Η προφορική αφήγηση είναι λαϊκή τέχνη άρα κοινοτική. Δημιουργείται μαζί με το κοινό ενώπιον του κοινού.» 
 

Στέλιος Πελασγός
 

---------
 

Το Radio Art υποδέχεται για τον μήνα Μάιο τον Στέλιο Πελασγό έναν σημαντικό καλλιτέχνη που είναι ίσως ο σπουδαιότερος Έλληνας αφηγητής ιστοριών και παραμυθιών που κινείται στο χώρους της λογοτεχνίας, του σωματικού θεάτρου, της παιδαγωγικής και της ψυχοθεραπείας.
Ο Στέλιος ταϊζει με πίστη, σιωπή και αγάπη τις ιστορίες και τα παραμύθια του φροντίζοντας τα σαν μικρά παιδιά και όταν αυτά δυναμώσουν και μεγαλώσουν τον ακολουθούν στα ταξίδια του όπου τα παρουσιάζει σε συναντήσεις προφορικής αφήγησης για μεγάλους ή παιδιά, αφιερώνοντας ένα μεγάλο μέρος του χρόνου για να βοηθήσει με την τέχνη του ευπαθείς ομάδες (πρώην χρήστες ουσιών, φυλακισμένους, άτομα με ειδικές ανάγκες κ.α.)
Ως σύγχρονος παραμυθάς-ιστορητής είναι κατευθείαν απόγονος του Ομήρου και του Αισώπου, ίσως από τους τελευταίους κρίκους της σπουδαίας λαϊκής παράδοσης του παραμυθοποιού. Ο Στέλιος παλεύει με τον δικό του μοναδικό τρόπο με μόνο όπλο τη μεγάλη τέχνη του να προσαρμόσει και να διατηρήσει αυτή την παράδοση αντιστεκόμενος στην οπτικοποίηση της τηλεόρασης που κοντεύει να διαλύσει τα πάντα.

Οι ιστορίες του ταξιδεύουν και διυλίζονται από όλα τα μέρη του κόσμου, από την Κίνα, την Ινδία, την Περσία, την Αφρική έως την Ευρώπη και από εκεί στα Βαλκάνια και όταν φτάνουν πια σε εμάς είναι έτοιμες να μας προσφέρουν ένα ελιξίριο σοφίας και οµορφιάς που ποτίζει την ψυχή μας ξετύλιγοντας την ανέμη των συναισθημάτων κάνοντας μας καλύτερους ανθρώπους.

Στη σελίδα Video παρουσιάζονται  ορισμένα videoς με τον Στέλιο Πελασγό να αφηγείται κάποιες από τις ιστορίες του.
 

Λάμπρος Μητρόπουλος
 

---------
 

Ένα κείμενο του Στέλιου Πελασγού για το Radio Art
 

Ερευνητής της αβύσσου
 

Είμαι επαγγελματίας ερευνητής της αβύσσου. Έχω ειδικό σκάφανδρο με προβολείς που φωτίζουν τα πιο πηχτά σκοτάδια της πλάσης. Σκοτάδια χωρίς άστρα κι αναλαμπές. Εκεί κάτω πλέουν αλλόκοτα όντα. Αλεπούδες που μιλούν, άκαρδοι γίγαντες, λάμιες και ξωτικά.
Η αλήθεια είναι πως ο εξοπλισμός δεν είναι πολύ σύγχρονος. Τον έχω κληρονομήσει από τη γιαγιά μου. Το σκάφανδρό μου είναι απλό και λιτό, κινείται αργά όσο κι αν του έχω προσθέσει σύγχρονα επιστημονικά όργανα από ψυχολογία κι ανθρωπολογία, παιδαγωγική και θέατρο. Είναι βαρύ το σκάφανδρο και παλιό. Τουλάχιστον 15.000 χρόνων. Είναι όμως το μόνο που κατεβαίνει σε τέτοια βάθη κι αντέχει τόσες χιλιάδες χρόνους ύπαρξης.
Θα καταλάβατε βέβαια πως δεν είμαι συνάδελφος του Κουστώ. Το σκάφανδρο μου το λένε Μύθο και χαϊδευτικά παραμύθι. Το βρήκα σκουριασμένο στα μουσεία και τα βιβλία. Οι σκιές πίσω από την γιαγιά μου μέχρι τον Τυφλό, μου φώναζαν πως ακόμα λειτουργεί. Επιμένουν να το φοράω διαρκώς.
Έτσι κι αλλιώς τώρα πια δεν μπορώ να το βγάλω.
 

----------
 

«Ο Στέλιος Πελασγός είναι ο άνθρωπος που έφτιαξε όλο το κίνημα της σύγχρονης αφήγησης στην Ελλάδα, κι αυτό το έκανε με την τριπλή του ιδιότητα. Από τη μια είναι αφηγητής που το χάρισμα του το καλλιεργεί σαν κάθε καλός μάστορας όλα αυτά τα χρόνια και δεν το αφήνει, από την άλλη είναι βαθύτατος γνώστης της παραδοσιακής αφήγησης που δεν χάνει ευκαιρία να μιλά, να δίνει διαλέξεις, να διδάσκει, να αναλύει και να μαθαίνει σε άλλους τα μυστικά της αφήγησης και τέλος βέβαια είναι ένας εμψυχωτής–οργανωτής ικανός να εμπνέει άλλους ανθρώπους και να τους βάζει σε αυτό το παιχνίδι.»

Απόστολος Δοξιάδης, συγγραφέας, σκηνοθέτης, μαθηματικός 2-3-2010
 

----------
 

Σύντομο βιογραφικό,
 

Ο Στέλιος Πελασγός έχει σπουδάσει Αγγλική φιλολογία στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Είναι διδάκτωρ Αισθητικής Αγωγής του ίδιου Πανεπιστημίου στον Παιδαγωγικό τομέα του Φιλοσοφικού- Παιδαγωγικού- Ψυχολογικού τμήματος της Φιλοσοφικής Σχολής με θέμα «Η προφορική αφήγηση και η παιδαγωγική αξιοποίηση της ελληνικής λαϊκής λογοτεχνίας».

Ο Στέλιος Πελασγός ξεκίνησε στη χώρα μας την αναβίωση της τέχνης της παραδοσιακής προφορικής αφήγησης. Όσο ζούσε στην Αθήνα συνδημιούργησε προγράμματα πολιτιστικής εμψύχωσης με θέμα την κλασσική παιδική λογοτεχνία και τα ελληνικά λαϊκά παραμύθια που παρακολούθησαν πάνω από 5.000 μαθητές και εκπαιδευτικοί Δημοτικών σχολείων της Αττικής (1986-1991).

Γνώρισε τους σύγχρονους παραμυθάδες στη Γαλλία στα τέλη της δεκαετίας του 1980. Αναζητώντας τις μικρές ανθρώπινες κοινότητες, τη σιωπή και το σκοτάδι που κλωσούν τα παραμύθια εγκατέλειψε την Αθήνα το 1990 και εγκαταστάθηκε αρχικά στον Βόλο και αργότερα στο Πήλιο. Από τότε έχει αφοσιωθεί στην τέχνη της προφορικής λογοτεχνίας και αφήγησης.

Δίνει παραστάσεις αφήγησης και διδάσκει σε εργαστήρια για την τέχνη του ταξιδεύοντας σε όλη την Ελλάδα και την Ευρώπη.
Από το 2002 εφαρμόζει πρωτότυπη μέθοδο στην Κύπρο με σκοπό τη πρόληψη χρήσης εξαρτησιογόνων ουσιών για μαθητές πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης, βασισμένη στην αφήγηση λαϊκών παραμυθιών.
Χρησιμοποίησε, ακόμα, την τέχνη του για βοήθεια παιδιών με νοητικές και σωματικές αναπηρίες. Πολυάριθμες εκδηλώσεις του έχουν γίνει για την ενίσχυση των εκστρατειών της Διεθνούς Αμνηστίας, της οργάνωσης διεθνούς αλληλεγγύης, Μια Γη, οικολογικών οργανώσεων κ.α.

Είναι μέλος του Ελληνικού Κύκλου Παιδικού Βιβλίου και επιστημονικός συνεργάτης του Ε.Ι.Π.Ε. (Ερευνητικό Ίδρυμα Πολιτισμού και Εκπαίδευσης).
Στην Ευρώπη αφηγείται στα αγγλικά, τα γαλλικά και τα ιταλικά.